چین گام تازهای برای پایش مستقل ترافیک فضایی برداشته است و یک شبکه ماهوارهای جدید با نام Xingyan را با هدف رصد دقیق اشیای مداری توسعه میدهد.
به گزارش سرویس هوافضای جهانی مگ، این شبکه که «چشم ستارهای» نیز نامیده میشود، برای کاهش خطر برخورد میان ماهوارههای تجاری و کاهش وابستگی چین به دادههای خارجی طراحی شده است. طبق برنامه، منظومه پس از تکمیل از ۱۵۶ ماهواره تشکیل میشود و هر دو ساعت اطلاعات تازه درباره موقعیت ماهوارهها، تحرکات غیرعادی و هشدارهای احتمالی برخورد ارائه میدهد. شرکت سازنده، یعنی Xingtu Cekong که از شرکت بزرگ Zhongke Xingtu منشعب شده، اعلام کرده است که نخستین بخش این شبکه تا سال ۲۰۲۷ شامل ۱۲ ماهواره خواهد بود و کل سامانه پس از سال ۲۰۲۸ فعال میشود.
شرکت سازنده اعلام کرده است که شبکه Xingyan توانایی ارائه بهروزرسانیهای مداری در بازههای ۳۰ دقیقهای را خواهد داشت. این توانایی امکان پوشش جهانی را در مدار پایین زمین و نظارت دقیقتر در مدارهای بالاتر فراهم میکند.
هو یو، رئیس هیئتمدیره و مدیر پروژه در پکن توضیح داده است که هدف نهایی این سامانه ایجاد یک شبکه پایش مستقل و قابلاتکا برای حمایت از توسعه تجاری فضا است.
چین پیشتر و در ماه سپتامبر، ماهواره Kaiyun-1 را به عنوان نخستین عضو منظومه آگاهی موقعیتی فضایی Guangshi به مدار فرستاده بود. این شبکه توسط شرکت Beijing Kaiyun United، دیگر شرکت منشعبشده از Zhongke Xingtu، اداره میشود و قرار است در مرحله نهایی شامل ۲۴ ماهواره باشد. این دو شبکه در کنار هم ظرفیت چین را در رصد اشیای مداری، تشخیص برخوردهای احتمالی و پشتیبانی از مأموریتهای فضایی غیرنظامی و تجاری تقویت میکنند.
طبق گزارش South China Morning Post، چین تلاش دارد جایگاه خود را در حوزه مدیریت ترافیک فضایی تقویت کند. هماکنون تنها شبکه کاملاً عملیاتی و پایدار در این حوزه در اختیار ایالات متحده است. این کشور سامانه Geosynchronous Space Situational Awareness Programme را با پنج ماهواره در مدار زمینثابت اداره میکند؛ سامانهای که مأموریت آن رصد فضاپیماها، شناسایی حرکات غیرعادی و تشخیص تهدیدهای احتمالی است.
ایده پایش فعالیت فضایی نخستینبار در دهه ۱۹۹۰ مطرح شد. این ایده با هدف شناسایی اشیای مستقر در مدار و پیشبینی مسیر حرکت آنها شکل گرفت و امروز با افزایش بیسابقه تعداد ماهوارهها، به بخشی حیاتی از مدیریت فضا تبدیل شده است. آگاهی موقعیتی فضایی، ترکیبی از رادارهای زمینی، تلسکوپها و حسگرهای مستقر در فضا را شامل میشود و برای جلوگیری از برخورد و حفظ امنیت داراییهای فضایی ضروری است.
فناوری آگاهی موقعیتی فضایی معمولاً دوگانه محسوب میشود، چرا که علاوه بر کمک به اپراتورهای تجاری برای اجتناب از برخورد با آوارهای فضایی، امکان رصد ماهوارههای خارجی و تحلیل حرکات غیرعادی را نیز فراهم میکند.
شرکت Xingtu Cekong تأکید کرده که شبکه ماهوارهای Xingyan برای پشتیبانی از عملیات فضایی تجاری چین طراحی شده است. هر ماهواره در این شبکه به مجموعهای از حسگرها و دوربینهای پیشرفته مجهز میشود، که از جمله آنها میتوان به تصویربردارهای میدانگسترده، فروسرخ و چندطیفی، حسگرهای الکترومغناطیسی و پردازندههای درونبرد اشاره کرد.
هوش مصنوعی دادههای جمعآوریشده را تحلیل میکند تا تهدیدهای احتمالی شناسایی شود و امکان اجتناب خودکار از برخورد فراهم شود. این قابلیت میتواند کارایی ترافیک فضایی را افزایش دهد و ایمنی ماهوارهها را تضمین کند.
همچنین شرکت سازنده برنامهریزی کرده است که ماهوارهها توانایی شناسایی آوارهای فضایی، تعیین موقعیت دقیق اشیای موجود در مدار و ارسال دادهها به ایستگاههای زمینی را داشته باشند. پس از پردازش، دستورالعملها دوباره به ماهواره بازگردانده میشود تا مسیر خود را اصلاح کند و از برخوردهای احتمالی پیشگیری شود. چین امیدوار است این منظومهها زیرساختی پایدار برای آینده عملیات تجاری فضا فراهم کنند.
